Daily Current Affairs May 2025- चालू घडामोडी
१२ मे २०२५ साठीच्या MPSC, UPSC तसेच इतर स्पर्धा परीक्षांसाठी उपयुक्त चालू घडामोडी (Current Affairs May 2025) खाली दिलेल्या आहेत. The article covers Operation Sindoor, India Pakistan War, Indus Waters Treaty, India UK FTA, etc. A comprehensive article covering all the provided links, formatted for MPSC & UPSC exam preparation with मुख्य मुद्दे, ऐतिहासिक संदर्भ, आणि परीक्षेसाठी महत्त्व:
1. भारत-पाकिस्तान सैन्य अधिकाऱ्यांची युद्धविरामानंतर पुढील पावले ठरवण्यासाठी बैठक
India-Pakistan Military Officials To Discuss Next Steps
As Ceasefire Holds
🔹 मुख्य मुद्दे:
- भारत आणि पाकिस्तानच्या सैन्य अधिकाऱ्यांनी युद्धविरामानंतर पुढील रणनीती ठरवण्यासाठी बैठक बोलावली.
- चार दिवसांच्या संघर्षानंतर युद्धविराम लागू करण्यात आला, ज्यामुळे सीमावर्ती भागात शांतता निर्माण झाली.
- अमेरिकेच्या हस्तक्षेपामुळे पाकिस्तानने भारताशी थेट सैन्य संपर्क साधला आणि युद्धविरामाची मागणी केली.
🔹 ऐतिहासिक संदर्भ (संरक्षण धोरण आणि आंतरराष्ट्रीय संबंध)
- भारत-पाकिस्तान संघर्ष 1947 पासून सुरू आहे.
- पुलवामा हल्ल्यानंतर भारताने बालाकोट एअर स्ट्राईक केली होती.
🔹 परीक्षेसाठी महत्त्व:
- संरक्षण धोरण: भारताच्या दहशतवाद विरोधी धोरणाचा अभ्यास.
- आंतरराष्ट्रीय संबंध: भारत-पाकिस्तान तणाव आणि त्याचे परिणाम.
2. भारताच्या
नवीन धोरणानुसार पाकिस्तानमध्ये मोठ्या प्रमाणावर प्रत्युत्तर
India Will Hit Harder, Bigger, Stronger Inside Pakistan
If Cross-Border Terror Attacks Continue
🔹 मुख्य मुद्दे:
- भारताने पाकिस्तानमध्ये मोठ्या प्रमाणावर प्रत्युत्तर देण्याची घोषणा केली.
- ऑपरेशन सिंदूर अंतर्गत 9 दहशतवादी तळांवर हल्ले करण्यात आले.
- भारताने इंडस वॉटर ट्रीटी स्थगित केली आणि जल व्यवस्थापनावर कठोर धोरण स्वीकारले.
🔹 ऐतिहासिक संदर्भ (संरक्षण धोरण आणि आंतरराष्ट्रीय संबंध)
- भारताने पूर्वीही पाकिस्तानच्या दहशतवादी तळांवर सर्जिकल स्ट्राईक केली आहे.
- पाकिस्तानच्या आंतरराष्ट्रीय संबंधांवर भारताच्या धोरणाचा प्रभाव.
🔹 परीक्षेसाठी महत्त्व:
- संरक्षण धोरण: भारताच्या दहशतवाद विरोधी धोरणाचा अभ्यास.
- आंतरराष्ट्रीय संबंध: भारत-पाकिस्तान तणाव आणि त्याचे परिणाम.
3. ब्रह्मोस
आणि बाराक्स क्षेपणास्त्र प्रणाली – भारताच्या संरक्षण क्षमतेचा विस्तार
BrahMos & Baraks, J-20s & J-35s
🔹 मुख्य मुद्दे:
- भारताने ब्रह्मोस आणि बाराक्स क्षेपणास्त्र प्रणालीचा विस्तार केला, ज्यामुळे संरक्षण क्षमता वाढली.
- ब्रह्मोस क्षेपणास्त्र हे जल, थल आणि नभ या तिन्ही ठिकाणी कार्यरत आहे.
- यूपीमध्ये ब्रह्मोस उत्पादन केंद्र स्थापन करण्यात आले, ज्यामुळे संरक्षण क्षेत्रात रोजगार वाढणार आहे.
🔹 ऐतिहासिक संदर्भ (संरक्षण तंत्रज्ञान आणि युद्ध धोरण)
- ब्रह्मोस क्षेपणास्त्र 2001 मध्ये प्रथम यशस्वी चाचणीसाठी वापरण्यात आले.
- भारताने संरक्षण उत्पादन क्षेत्रात आत्मनिर्भरतेकडे वाटचाल केली आहे.
🔹 परीक्षेसाठी महत्त्व:
- संरक्षण तंत्रज्ञान: ब्रह्मोस आणि बाराक्स क्षेपणास्त्र प्रणालीचा अभ्यास.
- युद्ध धोरण: भारताच्या संरक्षण धोरणाचा अभ्यास.
4. परराष्ट्र
सचिव विक्रम मिस्री यांच्यावर सोशल मीडियावर गैरवर्तन – IAS, IPS संघटनांचा पाठिंबा
Foreign Secretary Vikram Misri Abused on Social Media;
IAS, IPS Associations Come Out in Support
🔹 मुख्य मुद्दे:
- परराष्ट्र सचिव विक्रम मिस्री यांच्यावर सोशल मीडियावर गैरवर्तन झाले, ज्यामुळे IAS आणि IPS संघटनांनी त्यांना पाठिंबा दिला.
- मिस्री यांनी भारत-पाकिस्तान युद्धविरामाची घोषणा केल्यानंतर त्यांच्यावर ट्रोलिंग सुरू झाले.
- IAS
आणि IPS संघटनांनी त्यांच्या कुटुंबावर झालेल्या हल्ल्याचा निषेध केला.
🔹 ऐतिहासिक संदर्भ (राजकीय धोरण आणि सोशल मीडिया प्रभाव)
- सोशल मीडियावर सरकारी अधिकाऱ्यांवर होणाऱ्या हल्ल्यांचे प्रमाण वाढले आहे.
- IAS
आणि IPS संघटनांनी पूर्वीही अशा घटनांवर निषेध व्यक्त केला आहे.
🔹 परीक्षेसाठी महत्त्व:
- राजकीय धोरण: सोशल मीडियाचा सरकारी धोरणांवर प्रभाव.
- सामाजिक परिणाम: सोशल मीडियावर ट्रोलिंग आणि त्याचे परिणाम.
5. कतारने
ट्रम्पला एअर फोर्स वनसाठी जेट भेट देण्याचा अंतिम निर्णय घेतला नाही
Qatar Says No Final Decision Made on Gifting Trump Jet to
Use as Air Force One
🔹 मुख्य मुद्दे:
- कतारने ट्रम्पला एअर फोर्स वनसाठी जेट भेट देण्याचा अंतिम निर्णय घेतला नाही.
- कतारच्या संरक्षण मंत्रालयाने अमेरिकेच्या संरक्षण विभागाशी चर्चा सुरू केली आहे.
- अमेरिकेच्या कायद्यांनुसार परदेशी भेटवस्तू स्वीकारण्यासाठी काँग्रेसची परवानगी आवश्यक आहे.
🔹 ऐतिहासिक संदर्भ (आंतरराष्ट्रीय संबंध आणि राजकीय धोरण)
- अमेरिकेच्या अध्यक्षांना परदेशी भेटवस्तू स्वीकारण्यासाठी कायदेशीर मर्यादा आहेत.
- कतार आणि अमेरिकेच्या संरक्षण संबंधांवर याचा प्रभाव पडू शकतो.
🔹 परीक्षेसाठी महत्त्व:
- आंतरराष्ट्रीय संबंध: कतार-अमेरिका संबंध आणि त्याचे परिणाम.
- राजकीय धोरण: अमेरिकेच्या अध्यक्षांच्या भेटवस्तू स्वीकारण्याचे कायदे.
1. हैदराबादमध्ये
कराची बेकरीवर हल्ला – नाव बदलण्याची मागणी
Angry Protesters Attack Karachi Bakery in Hyderabad,
Demand Name Change Amid India-Pak Tensions
🔹 मुख्य मुद्दे:
- हैदराबादमधील कराची बेकरीवर 10-15 आंदोलकांनी हल्ला केला, नाव बदलण्याची मागणी केली.
- आंदोलकांनी "पाकिस्तान मुर्दाबाद" घोषणा दिल्या आणि बेकरीच्या साइनबोर्डला नुकसान करण्याचा प्रयत्न केला.
- पोलिसांनी त्वरित हस्तक्षेप करून आंदोलकांना हटवले, कोणतेही मोठे नुकसान झाले नाही.
🔹 ऐतिहासिक संदर्भ (सांस्कृतिक वारसा आणि राजकीय तणाव)
- कराची बेकरी 1953 मध्ये स्थापन झाली आणि ती पूर्णपणे भारतीय ब्रँड आहे.
- 2019
मध्ये पुलवामा हल्ल्यानंतरही बेकरीवर अशाच प्रकारे हल्ला झाला होता.
🔹 परीक्षेसाठी महत्त्व:
- सांस्कृतिक वारसा: भारतीय ब्रँड्स आणि त्यांचे ऐतिहासिक महत्त्व.
- राजकीय तणाव: भारत-पाकिस्तान संबंध आणि त्याचा सामाजिक परिणाम.
2. भारताच्या
सुरक्षेसाठी 10 उपग्रह सतत कार्यरत – ISRO प्रमुख
Amid India-Pakistan Tensions, 10 Satellites Continuously
Working to Ensure India's Security: ISRO Chief
🔹 मुख्य मुद्दे:
- ISRO
प्रमुखांनी
सांगितले की भारताच्या सुरक्षेसाठी 10 उपग्रह सतत कार्यरत आहेत.
- हे उपग्रह भारताच्या 7,000 किमी समुद्रकिनाऱ्याचे आणि उत्तरी भागाचे सतत निरीक्षण करतात.
- सुरक्षा आणि गुप्तचर उद्देशांसाठी हे उपग्रह महत्त्वाचे आहेत, विशेषतः पाकिस्तानसोबतच्या तणावाच्या पार्श्वभूमीवर.
🔹 ऐतिहासिक संदर्भ (अंतराळ तंत्रज्ञान आणि राष्ट्रीय सुरक्षा)
- भारताने 433 उपग्रह प्रक्षेपित केले आहेत, ज्यामध्ये 34 देशांचे उपग्रह समाविष्ट आहेत.
- ISRO
2040 पर्यंत
भारताचे पहिले स्पेस स्टेशन स्थापन करण्याच्या दिशेने काम करत आहे.
🔹 परीक्षेसाठी महत्त्व:
- अंतराळ तंत्रज्ञान: भारताच्या उपग्रह तंत्रज्ञानाचा अभ्यास.
- राष्ट्रीय सुरक्षा: उपग्रह आधारित गुप्तचर आणि संरक्षण धोरण.
3. अमेरिकेत
गोवरच्या 1,000 हून अधिक प्रकरणांची नोंद – संसर्ग वेगाने पसरतो
Spreading Like Wildfire: Over 1,000 Measles Cases
Reported in US
🔹 मुख्य मुद्दे:
- अमेरिकेत गोवरच्या 1,000 हून अधिक प्रकरणांची नोंद झाली असून तीन मृत्यू झाले आहेत.
- टेक्सासमध्ये सर्वाधिक प्रकरणे असून, लसीकरण विरोधी विचारसरणीमुळे संसर्ग वाढत आहे.
- CDC
च्या अहवालानुसार, लसीकरण दर कमी झाल्यामुळे गोवरचा प्रादुर्भाव वाढत आहे.
🔹 ऐतिहासिक संदर्भ (सार्वजनिक आरोग्य आणि लसीकरण धोरण)
- अमेरिकेत गोवर 2000 मध्ये संपुष्टात आल्याचे घोषित करण्यात आले होते, परंतु लसीकरण दर कमी झाल्यामुळे पुन्हा प्रादुर्भाव वाढला आहे.
- 2019
मध्ये अमेरिकेत 1,274 गोवर प्रकरणे नोंदवली गेली होती, परंतु मृत्यू झाले नव्हते.
🔹 परीक्षेसाठी महत्त्व:
- सार्वजनिक आरोग्य: लसीकरण धोरण आणि त्याचा प्रभाव.
- संसर्गजन्य रोग: गोवरचा प्रादुर्भाव आणि त्याचे परिणाम.
टिप्पण्या
टिप्पणी पोस्ट करा