Daily Current Affairs 12 August 2025- चालू घडामोडी
दैनिक चालू घडामोडी (१२ ऑगस्ट २०२५) मध्ये राष्ट्रीय आणि आंतरराष्ट्रीय पातळीवरील महत्त्वाच्या बातम्यांचा संक्षिप्त व अचूक आढावा देण्यात आला आहे. हा ब्लॉग MPSC, UPSC, Railway, Banking, SSC तसेच इतर सरकारी स्पर्धा परीक्षांसाठी उपयुक्त असून, International Youth Day 2025, Private Railway Station in Uttar Pradesh, Revised Income Tax Bill 2025, Tamil Nadu State Education Policy, PM E-Drive Scheme, Nari Adalat Sikkim, WHO Health Updates, Vande Bharat Express, Sports Safety Reforms, World Sanskrit Day 2025, Animal Stem Cell Biobank, M S Swaminathan Centenary Conference, India Forest Loss Report आणि WHO Hepatitis D classification यांसारख्या महत्त्वाच्या विषयांचा समावेश आहे. या लेखातून आपण रोजगार, शिक्षण, पर्यावरण, पायाभूत सुविधा, आरोग्य व विज्ञान-तंत्रज्ञानाशी संबंधित अद्ययावत माहिती मराठी आणि English keywords सह वाचू शकता, जी Search Engine Optimization (SEO) साठी सुसंगत असून तुमच्या अध्ययनासाठी मूल्यवर्धन करेल.
मागील महिन्यातील चालू घडामोडीवरील पोस्ट वाचण्यासाठी खालील लिंकवर क्लिक करा:
१. आंतरराष्ट्रीय युवा दिवस २०२५ | International Youth Day 2025
Image Credit: Moneycontrol
सारांश:
यंदाच्या आंतरराष्ट्रीय युवा दिवसाची थीम – “Youth and the Digital Economy” – आधुनिक अर्थव्यवस्थेमध्ये युवांचा सहभाग वाढवणे, डिजिटल साक्षरता आणि उद्योजकता यावर विशेष भर.
महत्त्वाचे मुद्दे:
- १२ ऑगस्ट रोजी जागतिक स्तरावर साजरा होणारा दिवस – UN द्वारे युवापिढीच्या गरजांकडे लक्ष.
- २०२५साठी प्रमुख थीम: डिजिटल कौशल्ये, स्टार्टअप्स, इनोव्हेशन.
- रोजगार, शिक्षण, आरोग्य, आणि सामाजिक कल्याण यामधील युवांचा महत्त्वाचा वाटा.
परीक्षा उपयोग:
यूएन उपक्रम, युवावर्गाचे महत्त्व, रोजगार आणि डिजिटल अर्थव्यवस्था.
२. उत्तर प्रदेशातील पहिले खाजगी रेल्वे स्टेशन – मथुरा | Mathura: UP’s First Private Railway Station
सारांश:
उत्तर प्रदेशातले पहिले खाजगी रेल्वे स्टेशन मथुरामध्ये सुरू झाले आहे. स्थानिक गुंतवणुकीसाठी पब्लिक-प्रायव्हेट पार्टनरशिपची (PPP) मॉडेल राबवण्यात आली.
महत्त्वाचे मुद्दे:
- स्टेशनची डिझाइन, तांत्रिक सोयी, प्रवाशांना अधिक सुविधा आणि उच्च दर्जाचे स्वच्छता मानके.
- रेल्वे मालकी टिकवून खासगी क्षेत्रातील ऑपरेशन.
- रोजगार निर्मिती, आर्थिक विकास, आणि स्थानिक गुंतवणुकीस प्रोत्साहन.
परीक्षा उपयोग:
रेल्वे धोरण, PPP मॉडेल, पायाभूत सुविधा विकासाचे आदर्श उदाहरण.
३. सुधारित उत्पन्नकर विधेयक २०२५ | Revised Income Tax Bill 2025
📷 Image Credit:
Livemint – Revised Income Tax Bill 2025
सारांश:
भारत सरकारने उत्पन्नकर (Income Tax) सुधारित विधेयक २०२५ जाहीर केले; नागरिक व गुंतवणूकदारांसाठी नवे धोरण आणले आहे.
महत्त्वाचे मुद्दे:
- कोणत्याही पगार आणि नोकरी वर्गासाठी सरळ आणि पारदर्शक प्रावधान.
- डिजिटल फाइलिंग, IT रिटर्नवरील प्रक्रिया व वेगवान बदल.
- खासकरून मध्यमवर्ग, गुंतवणूकदार आणि स्टार्टअप्सना मदतीची हमी.
परीक्षा उपयोग:
समकालीन भारतीय अर्थव्यवस्था, करविषयक कायदे व सुधारणा, नागरिकशास्त्र.
४. तामिळनाडूची नवीन राज्य शिक्षण धोरण | Tamil Nadu State Education Policy
📷 Photo Credit: B. Velankanni Raj
सारांश:
तामिळनाडू सरकारने आपले नवे शिक्षण धोरण प्रसिद्ध केले – दोन भाषांची व्यवस्था कायम ठेवली आणि NEP 2020 नाकारली.
महत्त्वाचे मुद्दे:
- मातृभाषेवर आधारित शिक्षण, इंग्रजीसह तामिळचे महत्त्व.
- ना NEP, ना त्रिभाषा सूत्र; राष्ट्रस्तरीय शिक्षणाला राज्याचा अपवाद.
- प्रादेशिक उत्प्रेरणा, सामाजिक समावेशन, विद्यार्थ्याना स्थानिक स्तरावर संधी.
परीक्षा उपयोग:
शिक्षण धोरण, राज्य-ऐच्छिक निर्णय, भाषाविषयक धोरणे.
५. पीएम ई-ड्राइव्ह योजना २०२८ पर्यंत वाढवली | PM E-Drive Scheme Extended till 2028
📷 Image Credit: Economic Times Auto – Read More
सारांश:
विद्युत वाहन क्षेत्रासाठी ऐतिहासिक पीएम ई-ड्राइव्ह योजना २०२८ पर्यंत वाढवली – काही महत्त्वाचे बदलही करण्यात आलेत.
महत्त्वाचे मुद्दे:
- फेम IIच्या पुढचा टप्पा; स्कूटर्स, कार, ई-रिक्शा, बस यांसाठी प्रोत्साहन सुरू.
- प्रोत्साहन रक्कम, सुरक्षितता व उच्च गुणवत्ता निकष; स्थिर चार्जिंग इन्फ्रास्ट्रक्चरवर भर.
- पर्यावरण संरक्षण, स्वदेशी तंत्रज्ञान, स्थानिक रोजगारवाढ.
परीक्षा उपयोग:
इलेक्ट्रिक वाहन धोरण, पर्यावरण, औद्योगिक विकास.
६. सिक्कीम – 'नारी अदालत' आणि 'अम्मा सन्मान दिवस' | Nari Adalat, Amma Samman Diwas (Sikkim)
📷 Image Credit: News On Air –
Read More
सारांश:
सिक्कीममध्ये ‘नारी अदालत’ आणि ‘अम्मा सन्मान दिवस’च्या सुरुवातीने गावपातळीवर महिलांना स्थानिक न्याय देण्यासाठी नवा मंच.
महत्त्वाचे मुद्दे:
- महिला प्रतिनिधींच्या नेतृत्वात लोकशाही आणि त्वरित न्याय.
- पारंपरिक पंचायत व संयम-समेटाची भूमिकेमध्ये महिला सहभाग.
- सामाजिक कल्याण, महिला सक्षमीकरण, गावे सुरक्षित व बळकट करणे.
परीक्षा उपयोग:
महिला सक्षमीकरण, ग्रामपंचायत आणि स्थानिक प्रशासन.
७. WHO: केन्या – निद्रारोगमुक्त घोषित | WHO Declares Kenya Free of Sleeping Sickness
सारांश:
जागतिक आरोग्य संघटनेने (WHO) केन्याला निद्रारोगमुक्त (Sleeping Sickness Free) म्हणून घोषित केले – आरोग्य क्षेत्रातील ऐतिहासिक यश.
महत्त्वाचे मुद्दे:
- T.b. rhodesiense विरूद्ध ८५% घट व प्रबळ प्रतिबंधक उपाय.
- सामूहिक आरोग्य अभियान, आरोग्य सुविधांचा विस्तार, पशुवैद्यकीय सहभाग.
परीक्षा उपयोग:
जागतिक आरोग्य उपक्रम, पँडेमिक व साथीचे रोग, सार्वजनिक आरोग्य प्रशासन.
८. भारतात सर्वांत लांब वंदे भारत एक्सप्रेस मार्ग | India's Longest Route Vande Bharat Express
सारांश:
यंदा गुवाहाटी–त्रिवेंद्रम मार्गावर भारतातील सर्वाधिक लांबीचा वंदे भारत एक्सप्रेस चालू झाला; उत्तरेकडून दक्षिणेकडे प्रवास सुलभ.
महत्त्वाचे मुद्दे:
- तब्बल ४,०८५ किमी अंतर; ८ राज्य, २ केंद्रशासित प्रदेश ओलांडते.
- वेग, सुविधा आणि Connectivity मध्ये क्रांती.
- पूर्वोत्तर व केरल जोडणी, पायाभूत वाहतूक प्रोमोटिंग.
परीक्षा उपयोग:
रेल्वे आणि वाहतूक धोरण, क्षेत्रीय विकास, भारतातील इन्फ्रास्ट्रक्चर.
९. जपान: उजाडला बॉक्सिंगमध्ये सुरक्षा नियमांत सुधारणा | Japan: Boxing Safety Reforms
सारांश:
जपानी बॉक्सर हीरोमासा उराकावा यांच्या दुखापतीतून मृत्यूनंतर बॉक्सिंगमध्ये नव्या सुरक्षा नियमांची अंमलबजावणी.
महत्त्वाचे मुद्दे:
- Head injury नंतर नियमित तपासणी, कार्डियक आणि न्यूरोलॉजिकल मॉनिटरिंग.
- संघटनांच्या नियमावलीत सुधारणा, खेळाडूंची सुरक्षा अधिक कडक.
परीक्षा उपयोग:
क्रीडा सुरक्षाधोरण, आंतरराष्ट्रीय स्पर्धा, क्रीडाक्षेत्रातील आरोग्य.
१०. जागतिक संस्कृत दिवस २०२५ | World Sanskrit Day 2025
सारांश:
"संस्कृत – संवाद व विज्ञान" या थीमनुसार, २०२५ मधील जागतिक संस्कृत दिवस – प्राचीन भाषेच्या ऐतिहासिक, सांस्कृतिक, शैक्षणिक महत्त्वावर भर.
महत्त्वाचे मुद्दे:
- संस्कृत शिक्षण, नवीन तंत्रज्ञानांमध्ये वापर, साहित्यात पुनरुज्जीवन.
- डिजिटल माध्यम, स्नेही अभ्यास; विविध कार्यक्रम व चर्चा.
परीक्षा उपयोग:
भारतीय भाषा, संस्कृती, शैक्षणिक उपक्रम.
११. भारतातील पहिला प्राणी स्टेम सेल बायोबँक | India’s First Animal Stem Cell Biobank
सारांश:
NIAB, हैदराबाद येथे भारतातील सर्वात पहिले प्राणी स्टेम सेल बायोबँक उघडले; पशुजनन आणि संशोधन क्षेत्रास हातभार.
महत्त्वाचे मुद्दे:
- वाह्य प्रजाती, देशी जनावरांचे जीवित पेशी साठवण व वैज्ञानिक तंत्र वापर.
- पशुविज्ञान, औषध व लसी संशोधनातील पुढाकार.
परीक्षा उपयोग:
बायोटेक्नॉलॉजी, पशुविज्ञान, जैविक विविधता.
१२. डॉ. एम.एस. स्वामिनाथन शताब्दी परिषदेचे उद्घाटन | Dr. M S Swaminathan Centenary Conference
सारांश:
पंतप्रधान मोदींनी M.S. Swaminathan यांच्या शताब्दी परिषदेचे उद्घाटन केले – जैवतंत्रज्ञान व कृषी संशोधनातील योगदानावर प्रकाश.
महत्त्वाचे मुद्दे:
- कृषी विज्ञानातील ‘हरित क्रांती’चे जनक, आंतरराष्ट्रीय कृषी धोरण, जैवविविधता संरक्षण.
- शाश्वत विकास, ग्रामीण व पर्यावरणीय धोरणांमध्ये कार्य.
परीक्षा उपयोग:
कृषी विज्ञान, जैवतंत्रज्ञान, वैज्ञानिक योगदान.
१३. २०१५–२०१९: भारताने १८ पट जास्त वनक्षेत्र गमावले | India Lost 18x Forest Area vs Gain (2015-2019)
सारांश:
२०१५ ते २०१९ दरम्यान भारताने पहिल्यांदाच १८ पट जास्त वनक्षेत्र गमावले, जेवढे नवीन वाढवता आले त्याच्या तुलनेत.
महत्त्वाचे मुद्दे:
- वनांचे व्यवसायिक व औद्योगिक वापर, शहरीकरण – मुख्य कारणे.
- जैवविविधता व पर्यावरणीय संतुलनावर धोका.
- उपाय: पुनर्निर्मिती, सखोल धोरण, स्थानीय सहभाग आवश्यक.
परीक्षा उपयोग:
पर्यावरणीय शाश्वतता, वनसंवर्धन, गणना आणि विश्लेषण.
१४. WHO: हेपेटायटिस-डी कर्करोगकारक; B लसीकरणावर भर | WHO: Hepatitis D Classified as Carcinogenic
सारांश:
WHO ने ‘हेपेटायटिस D’ विषाणूला कर्करोगास कारणीभूत म्हणून घोषित केले – B लसीकरणाद्वारे संरक्षणाची शिफारस.
महत्त्वाचे मुद्दे:
- Hepatitis D फक्त HBV संक्रमित लोकांमध्येच; जास्त धोकादायक.
- लसीकरणाने बळी व कर्करोग टाळण्यास मदत; जागतिक आरोग्य संघटनेचा अहवाल.
परीक्षा उपयोग:
वैद्यकीय विज्ञान, सार्वजनिक आरोग्य, लसीकरण धोरण.
टिप्पण्या
टिप्पणी पोस्ट करा