Daily Current Affairs 1 November 2025- चालू घडामोडी
दैनिक चालू घडामोडी - १ नोव्हेंबर २०२५
या लेखात जागतिक, राष्ट्रीय, वैज्ञानिक, खाद्यसंस्कृती, खेळ, आणि आर्थिक क्षेत्रातील शैक्षणिक व महत्त्वपूर्ण कामगिरींचे सखोल आढावा दिला आहे. या बातम्या परीक्षांच्या दृष्टीने महत्त्वाच्या असून, त्यात संख्यात्मक, तथ्यात्मक, आणि ऐतिहासिक डेटा समाविष्ट केलेला आहे जे स्पर्धा परीक्षांसाठी उपयुक्त ठरतील. सर्व माहिती फक्त URL वरून घेण्यात आली असून, अभ्यासक्रमानुसार तयार केली आहे.
मागील महिन्यातील चालू घडामोडीवरील पोस्ट वाचण्यासाठी खालील लिंकवर क्लिक करा:
1.सप्टेंबर २०२५ महिन्यातील घडामोडी
2.ऑगस्ट २०२५ महिन्यातील घडामोडी
3.जुलै २०२५ महिन्यातील घडामोडी
4.जून २०२५ महिन्यातील घडामोडी
1. जागतिक बचत दिवस २०२५ | World Savings Day 2025
प्रतिमा स्रोत / Image Credit: Navbharat Live
सारांश:
जागतिक बचत दिवस २०२५ डिस्टिब्यूटेड इनिशिएटिव्ह म्हणून साजरा करण्यात आला. आर्थिक बचत, व्यावहारिक वित्तीय शिक्षण व व्यक्ती-आधारित बचतवाढीस प्रोत्साहन देण्याचा उद्देश आहे. जागतिक पातळीवर जागरूकता वाढवण्यासाठी या दिवसाचे आयोजन करण्यात येते, विशेषतः लोकांना फसवणूक टाळण्यासाठी आणि आर्थिक साक्षरता वाढवण्यासाठी.
महत्त्वाचे तथ्ये:
- सकाळच्या आर्थिक साक्षरतेवरील विशेष लक्ष.
- प्रामुख्याने भारत, चीन, अमेरिका यांसह अनेक देशांमध्ये जागरूकता अभियान.
- वाढत्या लोकसंख्या व आर्थिक गरजेनुसार बचत महत्त्वात येते.
परीक्षा उपयोग: जागतिक बचत दिवस, आर्थिक साक्षरता, वित्तीय नियोजन, बचताच्या तथ्यांवर परीक्षा तयारी.
महत्वाच्या दिवसांसंबंधी असलेल्या पोस्ट वाचण्यासाठी खालील लिंक वर क्लिक करा:
2.राष्ट्रीय अंतराळ दिवस २०२५ | National Space Day 2025 3.जागतिक ज्येष्ठ नागरिक दिवस २०२५ | World Senior Citizens Day 2025
2. प्रावैग ने लाँच केली ‘वीर’ - भारताची पहिली इलेक्ट्रिक वाहन संरक्षणासाठी | Pravaig Launches ‘Veer’ - India’s First Electric Vehicle for Defense
प्रतिमा स्रोत / Image Credit: Indian Masterminds
सारांश:
प्रावैगने भारताच्या संरक्षण क्षेत्रासाठी ‘वीर’ नावाची इलेक्ट्रिक वाहन लाँच केली, जी भारतात डिझाइन आणि विकसित केली आहे. ही वाहन उर्जा कार्यक्षम, पर्यावरणीय, व संरक्षणात्मक वापरासाठी तयार केली गेली आहे. हे वाहन विशेषतः लष्कर, पोलीस, व दुहेरी सुरक्षा तंत्रासाठी वापरले जाईल. एलिट व टिकाऊ संरचनांसह, ‘वीर’ हे भारताच्या स्वदेशी जागतिक संरक्षण खांद्याला खांदा भिडण्याच्या धोरणात मदत करील.
महत्त्वाचे तथ्ये:
- पहिली इलेक्ट्रिक संरक्षण वाहन, विशेषतः संरक्षण क्षेत्रासाठी.
- ऊर्जा लोकाभिमुख, पर्यावरण अनुकूल व टिकाऊ डिझाइन.
- भारतीय सुरक्षा क्षेत्रात स्वदेशी तंत्रज्ञानाचा समावेश.
परीक्षा उपयोग: इलेक्ट्रिक वाहन, संरक्षण, भारत सरकार, स्वदेशी तंत्रज्ञान, ऊर्जेचा वापर.
संरक्षण संबंधी बातम्या असलेल्या पोस्ट वाचण्यासाठी खालील लिंक वर क्लिक करा:
2.आयएनएस निस्तारचे जलावतरण | INS Nistar Commissioned
3. लखनऊला UNESCO शहर ऑफ गॅस्ट्रोनॉमी मान्यता | Lucknow Recognized as UNESCO City of Gastronomy
प्रतिमा स्रोत / Image Credit: DD News
सारांश:
लखनऊला UNESCO यांनी “शहर ऑफ गॅस्ट्रोनॉमी” म्हणून मान्यता दिली, कारण त्याची समृद्ध अवधी, परंपरागत भोजन व वैविध्यपूर्ण खाद्यसंस्कृती आहे. अवधी खाद्यपालन प्राचीन संस्कृतीचे अवशेष असून, यामध्ये बऱ्याच विशिष्ट खाद्यपदार्थांचा समावेश होतो. ही मान्यता त्याच्या खाद्यसंस्कृतीचे जागतिक स्तरावर प्रमोशन, सांस्कृतिक वारसा जपण्यासाठी व पर्यटन वाढवण्यासाठी उपयोगी ठरेल.
महत्त्वाचे तथ्ये:
- अवधी पाककृती आणि खाद्यपदार्थांची परंपरागत रीत्या जप जागतिक स्तरावर.
- सांस्कृतिक वारशाला टिकवणे आणि पर्यटन वाढवणे.
- भविष्यात गॅस्ट्रोनॉमी Tourism व अन्नसंस्कृतीचे प्रचार.
परीक्षा उपयोग: UNESCO, शहर गॅस्ट्रोनॉमी, सांस्कृतिक वारसा, पर्यटन.
4. चीनचा शेंझू 21 मिशन: यंग ऍस्ट्रॉनॉट व लॅब माईसेस यांना तियांगॉंग स्पेस स्टेशनवर पाठवण्याची वाटचाल | China’s Shenzhou-21 Sends Young Astronaut & Lab Mice to Tiangong
सारांश:
शेंझूहू-२१ या चिनी अवकाश यानाने जगातील सर्वात तरुण अंतराळवीर आणि प्रयोगशाळेच्या उंदिरांना तियांगॉंग स्पेस स्टेशनवर पाठवले आहे. या मिशनचा उद्देश अंतराळातील दीर्घकालीन अभ्यास, तरुण वैज्ञानिकांना प्रशिक्षण देणे, आणि अंतराळ तंत्रज्ञान वाढवणे आहे. या यशस्वी मोहिमेने चीनच्या अंतराळ क्षेत्रात आपली आघाडी वाढवली आहे.
महत्त्वाचे तथ्ये:
- यंग अंतराळवीर , १८ वर्षांचा, सर्वांत यशस्वी अंतराळवीर.
- उंदिर व लॅब माईसेस शेअर करतात वातावरण व पर्यावरणीय अध्ययन.
- चीनचा तियांगॉंग स्पेस स्टेशनवर दीर्घकालीन नियोजित प्रयोग.
परीक्षा उपयोग: अंतराळ मोहिमा, चीनी अवकाश, वैज्ञानिक संशोधन, यंग ऍस्ट्रॉनॉट्स, स्पेस स्टेशन.
5. चेन्नईमधील १६ वर्षीय इलमपरथी आर भारताचा ९० वा ग्रँडमास्टर | Ilamparthi AR Becomes India’s 90th Chess Grandmaster
प्रतिमा स्रोत / Image Credit: DD News
सारांश:
१६ वर्षीय इलमपरथी आर चेन्नईयेने भारताचा ९०वा ग्रँडमास्टर म्हणून नाव नोंदविले. राष्ट्रीय व आंतरराष्ट्रीय स्तरावर विविध स्पर्धांमध्ये त्याचे प्रदर्शन. त्याने कमी वयातच ही प्रतिष्ठित पदवी मिळवली, ज्यामुळे भारतातील युवा खेळाडूंसाठी मोठी प्रेरणा मिळाली.
महत्त्वाचे तथ्ये:
- वयाच्या १६व्या वर्षी भारताचा ९०वा ग्रँडमास्टर.
- आंतरराष्ट्रीय स्पर्धांमध्ये अद्भुत यश.
- युवा खेळाडूंसाठी प्रेरणादायक उदाहरण.
परीक्षा उपयोग: भारताचा ग्रँडमास्टर, युवा खेळाडू, הלאकृष्ण स्पर्धा, शतरंज.
6. भारतात तीन नवीन गिनीज वर्ल्ड रेकॉर्ड्स इतरांनी स्थापन केले | India Sets Three Guinness World Records
सारांश:
स्वास्थ नारी सशक्त परिवार अभियान अंतर्गत भारताने तीन नवीन गिनीज वर्ल्ड रेकॉर्डस राखले, त्यात महिला साक्षरता, घरगुती कचकच, व महिलांचा भागीदारी यांचा समावेश आहे. या प्रयासांनी महिलांच्या व व्यक्तींच्या सशक्तीकरणाला प्रोत्साहन दिले.
महत्त्वाचे तथ्ये:
- महिला साक्षरता वाढवण्याची संकल्पना.
- घरगुती हिंसा व सामाजिक सहभाग वाढवणे.
- सर्जनशीलतेची व वैज्ञानिक क्षमतेची झलक.
परीक्षा उपयोग: गिनीज रेकॉर्ड, महिलांची सशक्तीकरण, सामाजिक प्रगती.
7. विश्व चषक सेट करून विजेता जाहीर करणारा ‘वीनसवीन वर्ल्ड चेस ट्रॉफी’ चे नाव विश्वनाथन आनंदाच्या नावावर | FIDE Renames Chess World Cup Trophy after Viswanathan Anand
सारांश:
जागतिक शतरंज महासंघाने (FIDE) वीनसवीन वर्ल्ड चेस ट्रॉफीचे नाव प्रसिद्ध भारतीय ग्रँडमास्टर व विजेता विश्वनाथन आनंद यांच्या नावाने ठेवले आहे. या नावयुक्त ट्रॉफी जागतिक स्पर्धांचे प्रतीक म्हणून वापरली जाईल, ज्याने भारतीय खेळीप्रेमींना अभिमान वाटवला.
महत्त्वाचे तथ्ये:
- आंतरराष्ट्रीय स्तरावर भारताचा मान वाढवणारी पायरी.
- आनंद यांचा नावाने होणारा गौरव.
- ग्लोबल स्पर्धांमध्ये भारताची उपस्थिती व मान्यता.
परीक्षा उपयोग: विश्वनाथन आनंद, शतरंज, जागतिक स्पर्धा, भारताची मान्यता.
8. केरळा भारतातील पहिला अत्यंत गरिबीमुक्त राज्य | Kerala Eliminates Extreme Poverty, First State in India
सारांश:
केरळा सरकारने ‘सर्वसंपत्ती’ अभियान अंतर्गत देशातील पहिल्या अत्यंत गरिबीमुक्त राज्याचा मान मिळवला. या योजनेत अल्पभूख, निरंतर आधार केंद्रांची व्यवस्था, रोजगार और सामाजिक विकासावर केंद्रित योजना राबवण्यात आल्या. या यशामुळे भारतातील इतर राज्यांसाठी मार्गदर्शन होईल, तसेच सामाजिक समावेशन वाढेल.
महत्त्वाचे तथ्ये:
- गरीबीमुक्तीची दिशा ध्येय व उपक्रम.
- मुख्य योजना: आश्रय योजना, स्वरोजगार, शिक्षण.
- सामाजिक आणि आर्थिक बदल, सशक्त बनवणे.
परीक्षा उपयोग: गरीबीमुक्ती, सामाजिक विकास, संपूर्ण भारतामधील महत्त्वाची घटना.
टिप्पण्या
टिप्पणी पोस्ट करा